50 Quai Rambaud – Lyon, Francja
Le Sucre to jedna z kluczowych instytucji współczesnej muzyki elektronicznej w Lyonie. Klub mieści się na dachu La Sucrière, monumentalnego dawnego budynku przemysłowego nad brzegiem Saony, i łączy muzykę elektroniczną, koncerty oraz program kulturalny z jedną z najbardziej charakterystycznych lokalizacji francuskiego życia nocnego.
Klub otworzył się na stałe w 2013, ale jego początki są ściśle związane z Nuits Sonores, najważniejszym festiwalem muzyki elektronicznej w Lyonie. Stowarzyszenie stojące za festiwalem, Arty Farty, chciało przenieść tymczasową energię Nuits Sonores do całorocznego, stałego miejsca. La Sucrière była naturalnym wyborem: Nuits Sonores zorganizowało tam wydarzenie już podczas pierwszej edycji w 2003 roku, gdy okolica była znacznie bardziej przemysłowa niż obecnie.
Od portu przemysłowego do klubu na dachu
La Sucrière powstała jako część infrastruktury portu przemysłowego w Lyonie i przez dziesięciolecia służyła do składowania oraz przetwarzania cukru. Jej ogromne betonowe bryły pozostają jednym z architektonicznych punktów orientacyjnych Confluence, dawnej dzielnicy przemysłowo-logistycznej u zbiegu Rodanu i Saony, która od początku XXI wieku przeszła rozległą przebudowę.
Pierwsza odsłona Le Sucre pojawiła się tymczasowo na dachu budynku podczas Biennale Sztuki Współczesnej w Lyonie w 2011 roku. Eksperyment okazał się na tyle udany, że zdecydowano się na stałą adaptację przestrzeni. 26 czerwca 2013 roku Le Sucre oficjalnie otworzyło się w obecnej formie.
Przekształcenie dachu, położonego szesnaście metrów nad ziemią, w stały klub nocny wiązało się ze znacznymi wyzwaniami technicznymi, zwłaszcza w zakresie dostępu, bezpieczeństwa, akustyki i izolacji dźwiękowej. Powstałe miejsce łączy klub wewnątrz budynku z dużym panoramicznym tarasem, dzięki czemu charakter przestrzeni znacznie zmienia się w zależności od pory roku oraz programu dziennego i nocnego.
Szczególnie ważnym elementem był system nagłośnienia. Le Sucre zainstalowało system Meyer Sound , a Laurent Garnier osobiście uczestniczył w wyborze i kalibracji sprzętu. Garnier był związany z Nuits Sonores już od pierwszych edycji, a później wielokrotnie wracał do Le Sucre, dając występy, w tym bardziej nietypowe sety wykraczające poza jego zwyczajowy repertuar techno.
Związek z Nuits Sonores
Trudno zrozumieć Le Sucre w oderwaniu od Nuits Sonores. Zamiast stworzyć konwencjonalny klub nocny, który jedynie od czasu do czasu gościłby wydarzenia festiwalowe, Arty Farty podeszło do projektu niemal odwrotnie: Le Sucre pomyślano jako stałe przedłużenie kultury festiwalowej.
Filozofia ta wpłynęła na wszystko — od programu po relacje między artystami a publicznością. Klub świadomie odrzucił niektóre konwencje historycznie związane z francuskim życiem nocnym, w tym stoliki VIP, restrykcyjne zasady dotyczące ubioru i nadmierne oddzielenie wykonawców od tańczących. Bilety kupuje się zazwyczaj z wyprzedzeniem, co zachęca gości, by wybierali wieczór ze względu na jego program, a nie po prostu przychodzili do lokalu w ramach ogólnego wypadu na miasto.
Pod względem muzycznym oznacza to, że Le Sucre nigdy nie było wyłącznie klubem techno. House, techno, electro, acid, bass, jungle, disco i eksperymentalna muzyka elektroniczna współistnieją tu z jazzem, hip-hopem, występami na żywo i projektami trudniejszymi do sklasyfikowania. Uznani artyści z zagranicy regularnie występują obok wschodzących francuskich DJ-ów, w tym z Lyonu.
Relacja z Nuits Sonores działa w obie strony. Artyści odkryci dzięki festiwalowi mogą później trafić do programu klubu, a lokalni artyści rozwijający się w Le Sucre mogą awansować na większe sceny festiwalowe. Rezydencje i współpraca z lokalnymi kolektywami sprawiają, że miejsce to pełni częściowo rolę laboratorium dla szerzej pojętej lyońskiej sceny elektronicznej.
Klub ponad miastem
Fizyczny charakter Le Sucre odróżnia je od wielu europejskich instytucji muzyki elektronicznej. Główna sala klubu jest stosunkowo kameralna, a taras wychodzi bezpośrednio na okoliczne miasto. Dzięki temu w jednym miejscu powstają dwa bardzo różne środowiska: zamknięty parkiet taneczny zbudowany wokół dźwięku i oświetlenia oraz dachowy taras na świeżym powietrzu, na którym przemysłowy krajobraz Confluence staje się częścią całego doświadczenia.
Obecnie klub może pomieścić około 780 osób, co pozwala mu organizować duże występy międzynarodowych artystów, a jednocześnie zachować znacznie bardziej kameralny charakter niż arena czy scena festiwalowa. Działa przez cały rok i organizuje rocznie ponad dwieście wydarzeń.
Z czasem powtarzające się cykle, takie jak S.society , stały się częścią jego tożsamości, a współpraca z zewnętrznymi kolektywami nieustannie zmienia kierunek muzyczny. Klub regularnie przeprojektowuje również scenografię, zamiast traktować wnętrze jako ukończony obiekt architektoniczny.
Ta gotowość do eksperymentowania wykracza poza muzykę. Le Sucre gościło występy, instalacje, prelekcje, nietypowe projekty na żywo i rezydencje artystyczne, odzwierciedlając szerszą filozofię kulturową odziedziczoną po Arty Farty. Pod tym względem miejsce to przypomina raczej klub kulturalny niż tradycyjną dyskotekę.
Elektroniczny ekosystem Lyonu
Le Sucre pokazuje również, dlaczego Lyon rozwinął jedną z najsilniejszych scen muzyki elektronicznej we Francji poza Paryżem. Nuits Sonores stworzył międzynarodową platformę, ale do podtrzymania społeczności przez pozostałą część roku potrzebna była stała infrastruktura.
Le Sucre zapewniło tę ciągłość. Zamiast pojawiać się w Lyonie na kilka dni każdego maja, a potem znikać, kultura elektroniczna zyskała stały punkt spotkań dla artystów, promotorów i publiczności, bezpośrednio powiązany z siecią festiwalu.
Klub pomógł następnie rozwijać lokalnych artystów i rezydentów, jednocześnie utrzymując kontakty z szerszym europejskim obiegiem. W jego programie znalazły się ważne postaci z kilku pokoleń muzyki elektronicznej, a zarazem celowo unikano wąskiego definiowania brzmienia współczesnej muzyki klubowej.
Ta otwartość pozostaje kluczowym elementem jego tożsamości. Weekend może przejść od detroit techno lub eksperymentalnej muzyki basowej do house’u, disco czy występu queerowego kolektywu, a miejsce nie sprawia przy tym wrażenia, jakby zasadniczo zmieniało kierunek. Spójność wynika z kuratorskiego doboru programu, a nie z gatunku.
Obecnie
Ponad dekadę po otwarciu Le Sucre nadal działa przy Quai Rambaud 50, może pomieścić około 780 osób, a jego program trwa przez cały rok. Okoliczna dzielnica Confluence bardzo się zmieniła: dawne tereny przemysłowe stały się jednym z głównych obszarów rewitalizacji Lyonu, wypełnionym współczesną architekturą, biurami, mieszkaniami i instytucjami kultury.
La Sucrière i Le Sucre zachowują ważną część tego, co istniało przed tą transformacją. Budynek przemysłowy nadal stoi, ale zamiast być opuszczonym zabytkiem, zyskał nową funkcję kulturalną.
W kulturze klubowej Francji Le Sucre zajmuje więc nietypową pozycję. Nie jest ani podziemnym magazynem działającym tymczasowo na granicy prawa, ani tradycyjnym komercyjnym klubem nocnym. Powstało z inicjatywy festiwalu, mieści się w przekształconym obiekcie przemysłowym o statusie zabytku i pełni jednocześnie funkcję klubu, instytucji kulturalnej oraz platformy dla lokalnej sceny.
Koncepcję tę można sprowadzić do zaskakująco prostego stwierdzenia: Nuits Sonores potrzebował miejsca, które działałoby przez pozostałe 360 dni w roku. Le Sucre stało się tym miejscem.
